ورود

وارد شدن به حساب کاربری

نام کاربری*
رمز عبور *
من را بخاطر بسپار

ساختن حساب کاربری

پر کردن تمامی گزینه های دارای * اجباری می باشد
نام
نام کاربری*
رمز عبور *
تایید رمز عبور*
ایمیل*
تایید ایمیل*
کد امنیتی*
Reload Captcha

انسان شناسی و فرهنگ

انسان شناسی و فرهنگ

زیر شاخه های این دسته

سهراب سپهری, آبادان(شهر)

درباره فضل‌الله رضا


چراغ علم و خرد احمد جلالى فراهانى: فضل‌الله رضا دانشمند شهير و بلندآوازه ايرانى است كه از صاحب‌نظران علوم رياضى، فيزيك و ادبيات فارسى در زمان و زمانه خود بود و هست و خواهد بود. او در رژيم گذشته علاوه بر دانشگاه صنعتى شريف، مدتى هم رياست دانشگاه تهران را بر عهده داشت و در روزگار نه‌چندان دورى نماينده ايران در «يونسكو» بوده است... متولد ۱۲۹۴ رشت - مهندس برق و مخابرات ـ شروع تحصيل در رشت و پايان تحصيلات متوسطه در تهران ـ ورود به دانشكده فنى دانشگاه تهران در سال تأسيس اين دانشكده ۱۳۱۳ ـ اخذ مدرك مهندسى برق و مخابرات ۱۳۱۷ ـ سفر به آمريكا براى ادامه تحصيل در رشته رياضيات كاربردى، تئورى سيستم و كنترل اتوماتيك، تئورى انفورماتيك ـ دريافت فوق‌لیسانس مهندسى برق از دانشگاه كلمبيا در سال ۱۳۲۵ ـ اخذ دكتراى مهندسى برق از مؤسسه فنون نيويورك در سال ۱۳۲۹ ـ تدريس در دانشكده مهندسى...
ادامه خواندن

مشروطه و رویارویی با اصلاحات در اصفهان و تهران در دوران قاجار (8)


پژوهشهای فرهنگی مدرن در ایران در اینجا دو مسئله مهم وجود دارد که خبر از پیچیدگی و در عین حال ، تفاوت طلاب شهر تهران با طلاب صاحب نفوذِ شهر اصفهان می دهد. طلاب مشروعه خواه تهرانی فی المثل کسی همچون شیخ فضل الله نوری ، قبل از حرکت ارتجاعیِ پیوستنش به نیروهای مخالف مشروطه ، در ابتدا روحانی مبارزی بود که هم معترض نفوذ بیگانگان در ایران بود و هم مشروطه خواهی بود که تنها تفاوتش با سید محمد طباطبایی در این بود که مشروطیت را  تحت نفوذ دین می خواست . سخن از هستیِ سیاسی و اجتماعیِ مشروطیتِ تحت لوای «مجلس شورای ملی» و «آزادیِ» فاقد کنترل و نظارت حیطه ی «مشروعیت» است که  مسیر متمم های سکولار و دموکراتیک قانون اساسی را هموار میکرد (33). متمم هایی که ضمانت اجراییِ برابریِ حقوق اجتماعی و سیاسی طبقه روحانیت با عامه مردم بود ؛ که همانا محدود کردن نفوذ...
ادامه خواندن

به یاد نسیم شمال




به یاد و خاطره زنده یاد سید اشرف الدین حسینی معروف به نسیم شمال (1249 – 1313 ه.ش.) قاطع ترین نتیجه مستقیم یک انقلاب سیاسی، یک انقلاب ادبی است. (ویکتور هوگو) بیست و نهم اسفند را در خاطره تاریخی به نام روز ملی شدن صنعت نفت می شناسیم. اما این روز در تقویم تاریخی ما ایرانیان یک مناسبت دیگری هم دارد و آن سالمرگ سید اشرف الدین حسینی است معروف به نسیم شمال، کسی که به خاطر به ثمر رسیدن انقلاب مشروطه و پاسداری از اهداف و آرمان های آن حتی تا پای جان ایستاد و بر سر راهی که گزیده بود از زندگی اش نیز گذشت. نوشتن درباره چنین مردی آن هم در سالروز مرگش کاری است بس دشوار. با استفاده از آنچه از آن زمان باقی مانده و دیگران اینجا و آنجا نوشته اند سعی کردم یادداشتی برای زنده نگاه داشتن یاد و نام سید اشرف الدین گیلانی...
ادامه خواندن

4. مشروطه و رویارویی با اصلاحات در اصفهان و تهران در دوران قاجار (۷)


پژوهشهای فرهنگی مدرن در ایران منظور آنکه تنش اجتماعی و فرهنگی شهر تهران از حیث نزاع مدنی بین نیروهای سکولار از یک سو و مشروعه طلبان از سوی دیگر، به جایی رسیده بود که فردی همچون احتشام السلطنه که به طور کلی به اعتدال گرایش داشت، (26 ) ، با لحن تند و گزنده ای می گوید: « [ما] حرفی بزرگتر داریم و آن این است که حقیقتاً اصلاح طلبان کیان اند ... دست به دست هم داده کاری از پیش ببریم ... ولی باید بدانید اگر موفقیتی حاصل گردد فقط به دست اشخاص صحیحِ با اطلاع ممکن است ، وگرنه به دست چهار نفر معمّمِ از همه جا بی خبر چه طرفی بسته می شود» (27 ). اکنون کار به جایی رسیده بود که مشروطه خواهان صراحتاً بر تفکیک جریانهای دینی و غیر دینی ای که در تهران وجود داشت اصرار می ورزیدند : « لزوم تفکیک آزادیخواهانِ حقیقی...
ادامه خواندن

پروژه عکاسی بازار مسگری یزد


فاطمه حیدری   مسگری از صنایع پرآوازه و کهن شهر یزد بوده و از این رو یزد از جمله مراکز عمده تولید این هنر دستی بوده است. رواج و رونق مسگری در یزد به حدی بوده است بازاری تحت عنوان بازار مسگری در شهر یزد وجود دارد. قدمت این بازار به قرن نهم ه.ق و دوران تیموری باز می‌گردد. در میان صنایع دستی متنوع استان یزد ظروف و کالاهای از جنس «مس» آن هم به دلیل کیفیت، تنوع و طرح‌های متعدد توجه بسیاری از افراد را به خود جلب می کند. برای دیدن کامل پروژه روی فایل کلیک کنید: bazar-mesgari-yazd
ادامه خواندن

درباره نيكزاد نجومى


در پایتخت هنر دنیا تصاويرى كه حالا «نيكزاد نجومى» به شكلى ماهرانه از درون و دنياى اطراف خود می‌سازد، اگرچه پر ابهام و اگرچه با ايهام، ديگر دلالت بر آن چيزى كه در ايران ديده و دريافته ندارد. چيزى كه اما هنوز باعث می‌شود او را نقاشى ايرانى بدانيم و بپنداريم همان نگاه تلخ توده‌ای و طبقاتى به انسان معاصر غربى است كه با الهاماتى شاعرانه تغذيه می‌شود............. - متولد ۱۳۲۰ كرمانشاه - فارغ‌التحصیل دانشكده هنرهاى زيباى دانشگاه تهران (رشته نقاشى) ۱۳۴۶ - فارغ‌التحصیل مدرسه هنرهاى بصرى نيويورك در رشته پژوهش و فیلم‌سازی انيميشن ۱۳۵۱ـ۱۳۵۰ - فارغ‌التحصیل دانشگاه هنرى شهر نيويورك (رشته نقاشى) ۱۳۵۳ - يكى از پركارترين تصويرگران کتاب‌های كودكان و نوجوانان در كانون پرورش فكرى در دهه ۵۰ - برگزارى چندين نمايشگاه انفرادى در ايران و آمريكا (نيويورك و كاليفرنيا) - شركت در چند نمايشگاه گروهى در ايران، آمريكا و فرانسه - برگزارى نمايشگاه انفرادى در موزه هنرهاى...
ادامه خواندن

مشروطه و رویارویی با اصلاحات در اصفهان و تهران در دوران قاجار (6)


  پژوهشهای فرهنگی مدرن در ایران صِرفِ وجود دارالفنون ، خود به خود، به ساخت فرهنگِ فضایی جدید در شهر تهران دامن میزد . و همینجا بگوییم که از منظر بحث حاضر ، دارالفنون ، صرفاً یک بنا و یا ساختمان آموزشی و مهندسی نیست که فی المثل در آن آموزشهایی به شیوه مدرن انجام گیرد ؛ بلکه با مکانی روبروییم که در کارِ تولید عملکردهایی رفتاری و اندیشه گی در فضای فرهنگی و روابط اجتماعیِ شهر تهران است. که خواهی نخواهی، موّلدِ «رفتار فرهنگی و اجتماعیِ» جدیدی در شهر تهران است که به نوبه خود، عاملی مهم در به وجود آوردن طبقه ای خاص محسوب می‌شود : فرهنگی که از محصولات مدرنیته غرب است ؛ حتی اگر ساختار اجتماعی و سیاسی جامعه ای که بدان وارد میشود، غیر مدرن باشد و از اینرو محصول فرهنگ غربی، ناگزیر شود به حوزه اختلاط وارد شود ، باز هم حامل فرهنگ و...
ادامه خواندن

4. مشروطه و رویارویی با اصلاحات در اصفهان و تهران در دوران قاجار (5)


پژوهشهای فرهنگی مدرن در ایران و بدین ترتیب، شهرِ اصفهان ، چند سال بعد از تهران و اینبار از راهی دیگر ، یعنی هنگامی که به دلیل ورودش در موقعیت صنعتی، به اعتراضات کارگری تهران (و شهرهای دیگر) می پیوندد، به هستیِ اجتماعی مدرن راه می‌یابد: مسیری در چارچوب مناسباتِ اجتماعی برخاسته از صنعتی شدن کار و ساختار مبارزات اجتماعی و سیاسیِ تشکلات کارگری ؛ که اوج آنرا می توان در تجربیات دهه ی 20 (شمسی) مردم این شهر دید. مسلماً راهی که شهر و اهالی اصفهان پیمودند ، همانی نبود که اهالی شهر تهران در فراز و نشیب مبارزات نهضت مشروطه بین گروههای مشروطه ی مشروعه خواه از یک سو و مشروطه طلبان (خواهان مجلس شورای ملی)، در سوی دیگر تجربه کردند، اما به هرحال این شهر (اصفهان) به لحاظ فرهنگی ، وارد مرحله ی جدیدی شد که قبلا تجربه نکرده بود. اکنون در این تجربه جدید، سندیکاهای کارگری...
ادامه خواندن

4. مشروطه و رویارویی با اصلاحات در اصفهان و تهران در دوران قاجار (4)


پژوهشهای فرهنگی مدرن در ایران سخن از مناسبات و روابطِ اجتماعیِ کار به شیوه جدیدی است که تا قبل از آن به شیوه سنتی انجام و مدیریت می شد و تعیین کننده درک خود، دیگری و جهان اجتماعی می‌شد. اما اکنون، تماماً گسسته است و جایگزین آن ، روابط جدیدی است که تولید کننده درک فرهنگیِ دیگرگونه ای از «خود ، دیگری، کار و شهر» می‌شود. و انعکاسش را می‌توان در وضعیت جدید اجتماعی شان ، به عنوان «مطالبه کننده » دید. درباره گروههایی از مردم شهر اصفهان (و اطراف) صحبت می‌کنیم که اکنون به دلیل ویژگیهای مشترک شرایط کار و مناسبات اجتماعیِ برآمده از آن، ـ که به روش سرمایه دارانه است ـ ، به عنوان طبقه ای جدید در شهر اصفهان ظهور می‌کنند . و همین طبقه اجتماعی است که در کارخانه های عصر رضا شاه و یا بعدتر محمد رضا شاه، مطالباتی «اصلاح گرایانه» دارد . مطالباتی...
ادامه خواندن

گاه شماری گیلانی (دیلمی)


مسعود پورهادي گیلان‌ در شمال‌ ایران‌، بین‌ سلسله‌ کوه‌های‌ البرز غربی‌ و دریای‌ مازندران‌ قرار دارد. این‌ ناحیه‌ تاچند قرن‌ گذشته‌، نام‌ واحد و قلمرو ثابتی‌ نداشت‌ و بنا به‌ برخی‌ شواهد تاریخی‌، در زمان‌ پادشاهی‌ساسانیان‌ و پس‌ از آن‌ در سده‌های‌ نخستین‌ پس‌ از اسلام‌ به‌ نام‌ «دیلم‌» یا «دیلمان‌» شهرت‌ داشت‌ وبعدها به‌ تدریج‌ نام‌ «گیلان‌»جایگزین‌ دیلم‌ گردید. به‌ طوری‌ که‌ در اواخر قرن‌ سوم‌ هجری‌ «ابن‌حوقل‌» در «صورة‌ الارض‌» هنوز از آن‌ به‌ عنوان‌ «دیلم‌» یا «دیلمان‌» نام‌ می‌برد و آن‌ را شامل‌ مناطقی‌می‌داند که‌ «از جنوب‌ تا قزوین‌ و تارم‌ و قسمتی‌ از آذربایجان‌ و بخشی‌ از ری‌ و از شرق‌ تا تبرستان‌ ودیگر نواحی‌ ری‌ و از مغرب‌ تا مناطق‌ دیگری‌ از آذربایجان‌ و شهرهای‌ آران‌ و از شمال‌ به‌ دریای‌ خزرمتصل‌ و محدود است‌» (حکیمیان‌: 1364، ص‌ 94) مردم‌ مناطق‌ نامبرده‌ در طول‌ تاریخ‌ بنا به‌ روایت‌ اکثر مورخان،‌ صاحبان‌ اصلی‌ البرز کوه‌ بوده‌اند...
ادامه خواندن

4. مشروطه و رویارویی با اصلاحات در اصفهان و تهران در دوران قاجار (3)


پژوهشهای فرهنگی مدرن در ایران زمانی که مخالفت با مشروطه ، به معنای «مخالفت با اسلام» تعبیر شود ، و این نحوه ی تلقی، نه به عنوان ابزاری سیاسی که فی المثل عامدانه و آنهم فقط به طور موقت در جهت پیشبرد مبارزه به کار گرفته شود ، بلکه به طور کلی تأویل و تفسیرهایی که از مشروطیت صورت گیرد ، صرفاً در این چارچوب باشد ، در این صورت ، به نظر می رسد با عملی تقلیل گرایانه مواجه ایم که ممکن است سهوی و یا عمدی باشد : تقلیل اسلام به مشروطیت و یا برعکس تقلیل مشروطه به اسلام. ضمن آنکه در هر مکانی که چنین تفسیرهایی، تنها تفسیرِ موجود از مشروطیت باشد ، در این صورت، با فضای فرهنگیِ مکانی مواجه ایم که تنها یک صدا «صدا» در آن شنیده میشود؛ و یا تنها یک نوع تأویل و تفسیر از موقعیتها و شرایط می‌تواند امکان ظهور داشته...
ادامه خواندن

درباره محمود مشرف آزاد تهرانى (م ـ آزاد)


در هاى وهوى باد   ساره دستاران: از مدرنيته خيابان شريعتى و قلهك، در يكى از کوچه‌های خيابان دولت به خانه‌ای قديمى می‌رسی و شاعرى به تنگ آمده از بازی‌های شعرى اين روزگار، شاعرى كه البته در زمان خود از نوآوران بوده است................ شاعر و مترجم کتاب‌شناسی دفترهاى شعر: ديار شب ‎/ قصیده‌های بلند باد و ديدارها ‎/ آیینه‌ها تهى ست ‎/ بهارزايى آهو ‎/ با من طلوع كن ‎/ گزينه شعر مرواريد ‎/ گل باغ آشنايى ‎/ بايد عاشق شد و رفت ‎/ ترجمه : شعرهايى از كارل سندبرگ (با كريمى حكاك) ‎/ بعل زبوب (خداوندگار مگس‌ها) از ويليام گلديك ‎/ سفرهاى شگفت‌آور اوديسه: بازنوشته : تأليف: پرى شادخت شعر (زندگينامه و بررسى آثار فروغ فرخ‌زاد) كودكان و نوجوانان: سيمرغ و سى مرغ ‎/ عمو نوروز ‎/ طوقى ‎/ فيل و كوران ‎/ من كجا لالا كنم ‎/ مادرانه‌ها ‎/ اين كوچول موچول ‎/ جم جمك برگ خزون ‎/...
ادامه خواندن

4. مشروطه و رویارویی با اصلاحات در اصفهان و تهران در دوران قاجار (2)


پژوهش های فرهنگی مدرن در ایران بنابراین، شهر تهران ، به دلیل تمایلات تجدد خواهانه ناصرالدین شاه ، و همچنین وجود افراد تحصیل کرده ، تبدیل به پایگاه فرهنگ مدرن در کشور شده بود . و ناگفته نماند که بعدها در دوران مظفرالدین شاه و مبارزات نهضت مشروطه ، دیدگاه و اندیشه آخوندزاده ، بیانگر نگرشی مترقی و کاملا رادیکال در این شهر به شمار می آمد ، چنانچه لطف الله آجودانی می‌نویسد : «در روند فعالیت های مشروطه طلبان در انقلاب مشروطیت ایران ، و در میان گروههای مختلف مشروطه طلبان ، آخوندزاده بیشترین تأثیر را بر روشنفکران و مشروطه طلبان انقلابی و رادیکال بر جای نهاد» (5 ) ؛ و چنانچه دیدیم، در ایامی هم که هنوز از نهضت و مبارزات مشروطه خواهی در تهران خبری نبود ، باز آثار او بود که در شهر تهران به عنوان کاری آوانگارد به روی صحنه می‌رفت . وی، از تجدد...
ادامه خواندن

درباره علی‌محمد كاردان


  در مهد روانشناسى ايران   علی‌محمد كاردان در ذهن خیلی‌ها ماندگار است. در ياد دانشجويانى كه از ۴۵ سال پيش تاكنون در رشته‌های روانشناسى و علوم تربيتى فارغ‌التحصیل شده‌اند. او حالا ۷۷ ساله شده و قدم‌هایش شادابى روزگار دورى كه براى اولين بار پا به دانشگاه تهران، دانشكده علوم تربيتى و روانشناسى گذاشت را ندارد و حالا با قدم‌هایی آرام‌تر به دانشكده روانشناسى و علوم تربيتى دانشگاه تهران می‌آید. كسى كه براى اولين بار واژه روانشناسى را بر آغاز نام دانشكده علوم تربيتى گذاشته و براى نخستين بار دانشكده مستقلى با عنوان «روانشناسى و علوم تربيتى» به وجود آورده كه الگوى ساير دانشگاه‌ها شده است و از اين بابت هنوز احساس رضايت می‌کند….   علی‌محمد كاردان ۱۳۰۶ يزد، يكى از شاگردان ايرانى «ژان پياژه» ـ بنیان‌گذار رشته روانشناسى و علوم تربيتى (مقطع ليسانس) در دانشگاه تهران ـ بنیان‌گذار مقطع كارشناسى ارشد روانشناسى و علوم تربيتى در دانشگاه تهران ـ...
ادامه خواندن

4. مشروطه و رویارویی با اصلاحات در اصفهان و تهران در دوران قاجار (1)


پژوهشهای فرهنگی مدرن در ایران در بحث حاضر، در وهله اول میخواهیم از رابطه ی شهر و مردم اصفهان با نهضت مشروطه بدانیم و همچنین مسیر و شرایطی را بیابیم که باعث شد تا در روابط و مناسبات اجتماعیِ ساکنان این شهر تجربیات جدیدی رقم خورد . به هر حال اینکه چگونه اصفهانی ها مشروطه را درک کردند و یا در ایام مبارزات ، چه قبل از پیروزی نهضت و اعلام مشروطیت و چه پس از آن (در زمان استبداد محمد علی شاه )، موقعیت این شهر از حیث فرهنگی و اجتماعی چه بوده و رهبری مبارزات را چه گروههایی به عهده داشتند و یا آیا بین این گروه های در حال مبارزه با حکومت قاجار، تنش و نزاعی ـ فی المثل آنگونه که مردم تهران تجربه کردند ـ ، وجود داشته یا نه!؟ و در صورت چنین تجربه ای ، ماهیت اختلاف و تنش چه بوده و مردمِ شهر...
ادامه خواندن

روشنفکران و روحانیان، از اتحاد تا ستیز در دوران قاجار؛ (بخش 4 و پایانی)


سرانجام طرح نظامنامه در جلسه 13 رجب 1324 به تأیید و تصویب رسید و شاه آن را در 19 رجب امضا نمود و منتشر شد. بدین قرار اصل انتخابات صنفی اعلام گردید . جلسه «انتخاب وکلای مجلس شورای ملی» در همان مدرسه نظام تشکیل گردید و از هر یک از طبقات شش گانه که عبارت بودند از اشراف فئودال (اعیان و درباریان)، تجار ، ملاکین و روحانیون و چند تن از پیشه وران و اصناف،  از هر کدام چند تن ، به عنوان «معرف و نماینده» طبقه خود معین شدند که در جلسه های انتخاباتی حاضر می گشتند. دولت آبادی در کتاب حیات یحیی مینویسد : «خلاصه تا روز چهاردهم شعبان پنجاه و چند نفر در تهران انتخاب میشوند و قرار است روز پانزدهم شعبان که عید مولود صاحب الزمان است ، روز افتتاح رسمی مجلس شورا باشد ولی به دو ملاحظه تأخیر میشود یکی به ملاحظه تمام نشدن انتخابات...
ادامه خواندن

درباره سيدجعفر شهيدى


چراغ روشن معنا   دستاران: وقتى مى خواهى از سيد جعفرشهيدى بنويسى، بى بروبرگرد مى گويد: «اى بابا، اين كارهاى تكرارى براى چى؟! يه چيزى بنويسيد كه به درد مردم بخورد.» از خودش حرف زدن را اصلاً دوست ندارد، تا جايى كه ناچارى براى رسيدن به تمام وجوه كارى اش به منابعى مراجعه كنى. در ۸۶سالگى، هم چنان بعد از ۵۵سال به مؤسسه لغت نامه دهخدا مى رود، كارها را سروسامان مى دهد و چهارشنبه ها هم پذيراى دانشجويانش است.................   اديب، صاحب نظر در تاريخ اسلام، مترجم ۱۲۹۷ تولد در بروجرد ‎ ۱۳۲۰ عزيمت به عراق براى ادامه تحصيلات حوزوى ‎ ۱۳۲۷ بازگشت به ايران‎ ۱۳۲۸ شروع همكارى با مرحوم دهخدا در لغت نامه ‎ ۱۳۳۰ تدريس در دبيرستان هاى تهران ‎ ۱۳۳۰ انتشار مجله فروغ معلم ‎ ۱۳۳۲ اخذ ليسانس از دانشكده معقول و منقول ‎ ۱۳۳۵ اخذ ليسانس ادبيات فارسى ‎ ۱۳۴۰ آغاز تدريس در دانشكده ادبيات...
ادامه خواندن

روشنفکران و روحانیان، از اتحاد تا ستیز؛ در دوران قاجار (۳)


و سومین اعتراضات یک سال بعد در محرم سال 1285 شمسی (1324 ق.) برابر با 1906 میلادی رخ داد. در این ایام سید جمال الدین نیز در ایران بسر می برد ، و هنگام وعظ سخنرانی های تند و درشتی علیه حکومت داشت. به واقع او یکی از وعاظی بود که توده های مردم او را باور داشته و دل به آگاهی و قدرت استدلال وی بسته بودند .  ایوانف او را پایه گذار پان اسلامیسم معرفی کرده است (24) . باری، اسماعیل رائین، واقعه اعتراض سومِ ضد حکومتی را که از قضا کاری ترین اعتراضات در نهضت بوده اینگونه آورده است : «عین الدوله که از جملات و انتقادات وعاظ به ستوه آمده بود تصمیم گرفت با ملایان به طرز جدی تر مبارزه کند. بدین منظور آقا سید جمال را به قم تبعید کرد سپس تصمیم به بیرون کردن شیخ محمد از تهران گرفت و به دستور او جمعی...
ادامه خواندن

روشنفکران و روحانیان، از اتحاد تا ستیز در زمان قاجار؛ (۲)


  اما جالب اینکه تنها به مدت یک سال ، شاهد اعتماد و احترام مردم ایران به گروههای مترقی و آزادیخواه میشویم. به بیانی تنها در عرض یک سال، به واسطه روشنگری های فعالانه ای که گروههای مترقی داشتند از طریق روزنامه ها و مطبوعات و گفتگو در قلمرو عمومی و اشاعه فرهنگ آزادیخواهانه ، متوجه این موضوع مهم میشویم که در سال 1906 میلادی ، این بار ، این نفوذ کلام میرزا عباس قلی خان قزوینیِ آزادیخواه، (مشهور به عباس قلی خان آدمیت) همانا مدیر «انجمن آدمیت» است، که مانع فرمان آتش به روی مردم تظاهر کننده شده است. اسماعیل رائین در خصوص تظاهرات یک سال بعد تهران ( 1906 میلادی ) با توجه به نوشته مؤید الاسلام کرمانی می نویسد هنگامی که عین الدوله به نظامیان فرمان آتش و تیراندازی به روی مردم داد مدیر انجمن «آدمیت» (میرزا عباسقلی خان قزوینی ) « با فرماندهان قشون ملاقات کرد...
ادامه خواندن

روشنفکران و روحانیان، از اتحاد تا ستیز در زمان قاجار؛ (1)


چنانچه گفته شد نارضایتی عمومی، در زمان مظفرالدین شاه، تمامی اقشار و طبقات اجتماعی را در بر گرفته بود . کاردار انگلیس ـ گرانت داف ـ ، به عنوان ناظری خارجی ، در خصوص نارضایتی اقشار روشنفکری آن ایام (اول ذی القعده 1323 هـ ق (1283 شمسی) برابر با 28 دسامبر 1905 میلادی) می نویسد: «طبقه تحصیل کردگان به امکان تأسیس حکومتی می اندیشند که برای مردم منشأ خیر گردد... اما تا حدی که آگاهی دارم نقشه عمده ای در برانداختن حکومت فعلی در میان نیست (1). همو ( گرانت داف) ، یک سال بعد (4 محرم 1324 / 28 فوریه 1906) درباره همین اقشار روشنفکر می نویسد : «در جمع ناراضیان کسانی هستند که نسبت به آنچه لازمه اجرای رفرم حکومت است ، اندیشه روشنی دارند» (2). بنابراین نظرِ داف دلالت بر این دارد که ناراضیان روشنفکر و تحصیل کرده اواخر دوره قاجار ، مشخصا مطالباتی اصلاح طلبانه داشته...
ادامه خواندن